YG işletme sorumluluğu, 1 kV üzerindeki elektrik tesislerinin işletme güvenliği, kontrolü, manevra düzeni, raporlaması ve teknik koordinasyonunun ilgili yetkilendirme koşullarını sağlayan mühendis tarafından yürütülmesini kapsar. Hizmeti üstlenecek mühendisin YGTİS belgesine sahip olması gerekir; hizmetin dışarıdan SMM modeliyle alınması durumunda ayrıca ilgili belge ve sözleşme şartları uygulanır.
YG İşletme Sorumluluğu Hangi Tesisleri Kapsar?
Yüksek gerilim işletme sorumluluğu, anma değeri 1 kV’un üzerindeki elektrik tesislerinin işletilmesine ilişkin teknik sorumlulukları kapsar. Bu nedenle trafolu fabrikalar, sanayi tesisleri, üretim tesisleri ve benzeri YG altyapısına sahip işletmeler hizmet kapsamına girebilir.
Sahada “OG işletme sorumluluğu” veya “trafo işletme sorumluluğu” şeklinde kullanılan ifadeler de çoğu zaman bu hizmet ihtiyacını tanımlar. Asıl değerlendirme, tesisin gerilim seviyesi ve elektrik altyapısının yapısı üzerinden yapılmalıdır.
İşletme sorumluluğu, tesisin yalnızca çalışır durumda tutulması anlamına gelmez. YG sisteminin işletme yönünden değerlendirilmesi, manevra düzeninin oluşturulması, teknik eksikliklerin izlenmesi ve ilgili taraflarla gerekli koordinasyonun sağlanması da bu sorumluluğun parçalarıdır.
Yüksek Gerilim İşletme Sorumlusu Kim Olabilir?
YG işletme sorumluluğu, yalnızca ilgili mesleki ve yetkilendirme koşullarını sağlayan mühendis tarafından üstlenilebilir. Bu nedenle hizmet sağlayıcı seçilirken yalnızca firma adına değil, sorumluluğu fiilen üstlenecek mühendisin güncel yetkilerine de bakılması önemlidir.
YGTİS Belgesi Nedir?
YGTİS, yüksek gerilim tesislerinde işletme sorumluluğunu üstlenebilmek için kullanılan yetkilendirme belgesidir.
İşletme sorumluluğunu üstlenecek mühendisin güncel YGTİS belgesine sahip olması gerekir. Bu belge, genel mühendislik unvanından ayrı olarak yüksek gerilim işletme sorumluluğu görevine ilişkin yetkilendirmeyi gösterir.
Bu nedenle teklif değerlendirilirken hizmeti fiilen üstlenecek kişinin kim olduğu ve YGTİS belgesinin güncel durumu açık biçimde belirlenmelidir.
SMM Belgesi Hangi Durumda Gerekir?
SMM belgesi ile YGTİS belgesi aynı belge değildir.
İşletmenin kendi bünyesinde gerekli koşulları sağlayan tam zamanlı YGTİS belgeli mühendis bulunması ile işletme sorumluluğunun dışarıdan hizmet olarak alınması farklı çalışma modelleridir.
İşletmede gerekli nitelikte mühendisin bulunmadığı ve hizmetin dışarıdan SMM tarafından üstlenildiği durumda, işletme sorumlusunun ilgili SMM ve YGTİS belge koşullarını birlikte sağlaması gerekir.
EMO Onaylı İşletme Sorumluluğu Sözleşmesi Ne Zaman Kullanılır?
YG işletme sorumluluğunun dışarıdan SMM hizmeti olarak alınacağı durumlarda hizmet, geçerli belge koşullarını sağlayan mühendis ile işletme arasında ilgili sözleşme düzeni üzerinden yürütülür.
Sözleşmede tesis bilgileri, hizmet kapsamı ve sorumluluğu üstlenecek mühendis açık biçimde tanımlanmalıdır. İşletmenin yapısına göre uygulanacak sözleşme ve kayıt süreci teklif aşamasında değerlendirilmelidir.
YG İşletme Sorumlusunun Görevleri Nelerdir?
İşletme sorumlusunun görevi yalnızca gerektiğinde tesise gelmek veya bir belge imzalamak değildir. Yüksek gerilim tesisinin teknik işletme düzeninin izlenmesi aktif bir sorumluluk gerektirir.
Hizmet kapsamındaki temel çalışmalar arasında şunlar bulunur:
- mevcut YG tesisinin işletme yönünden durumunun kontrol edilmesi,
- tespit edilen kusur ve eksikliklerin raporlanması,
- işletme personelinin görev ve manevra düzeninin oluşturulması,
- tek hat şemasının hazırlanması ve güncel tutulması,
- manevra yönergelerinin oluşturulması,
- gerekli güvenlik malzemelerinin durumunun takip edilmesi,
- YG tesisindeki manevraların kontrollü biçimde yürütülmesi,
- arıza açmalarında gerekli teknik değerlendirme ve yönlendirmenin yapılması,
- enerji sağlayan kuruluşla işletme yönünden gerekli koordinasyonun yürütülmesi,
- bakım çalışmalarının güvenli işletme koşullarıyla koordine edilmesi,
- YG ekipmanlarının durumunun takip edilmesi,
- gerekli test ve bakım ihtiyaçlarının izlenmesi,
- işletme durumunun teknik raporlarla kayıt altına alınması.
Hizmetin ayrıntıları tesisin elektrik altyapısına ve işletme koşullarına göre belirlenir.
Periyodik YG Tesis Kontrolü ve Raporlama
YG tesisinin mevcut durumunu bir kez kontrol etmek, işletme sorumluluğunun tamamlandığı anlamına gelmez. Ekipmanların durumu, işletme koşulları, güvenlik malzemeleri, teknik eksiklikler ve gerçekleştirilen çalışmalar düzenli biçimde izlenmelidir.
Periyodik kontrollerde tespit edilen eksiklikler işletmeye raporlanır. Müdahale, bakım, test veya yenileme gerektiren bir durum bulunması halinde gerekli çalışma ayrıca planlanır ve takip edilir.
İşletme sorumluluğunun dışarıdan SMM tarafından üstlenildiği modelde uygulanacak tesis ziyaretleri ve raporlama düzeni, güncel mevzuat koşullarına göre yürütülmelidir.
Teknik raporların düzenli tutulması, hem mevcut tesis durumunun izlenmesine hem de yapılan uyarı ve çalışmaların kayıt altına alınmasına yardımcı olur.
Tek Hat Şeması, Manevra Yönergesi ve İşletme Personeli
Tek hat şeması, yüksek gerilim tesisinin temel elektriksel yapısını tek bakışta görmeyi sağlayan önemli bir işletme dokümanıdır. Tesisin enerji girişleri, hücreleri, transformatörleri ve ana bağlantı ilişkileri bu şema üzerinden takip edilebilir.
Manevra yönergeleri ise açma, kapama, enerjilendirme veya enerjisiz bırakma gibi işlemlerin hangi sıra ve koşullarda yapılacağını tanımlar.
İşletme personelinin görevlerinin ve uygulayacağı yönergelerin açık olması, işlemlerin kişisel alışkanlıklar yerine belirlenmiş işletme düzeni doğrultusunda yürütülmesine katkı sağlar.
Tesis yapısında değişiklik yapılması halinde tek hat şeması ve ilgili işletme dokümanlarının da mevcut durumu doğru yansıtması gerekir.
Enerji Sağlayan Kuruluş ve Bakım Sürecinde Koordinasyon
YG işletme sorumluluğunun önemli taraflarından biri, işletme ile enerji sağlayan kuruluş arasındaki teknik iletişimin düzenli yürütülmesidir.
Planlı enerji kesintisi, yeniden enerji verilmesi, arıza açması veya benzeri işletme durumlarında ilgili kuruluşla gerekli koordinasyon sağlanır.
Bakım çalışmalarında da işletme sorumluluğu ile bakım hizmetinin rolleri birbirinden ayrılmalıdır. Bakım öncesinde ekipmanın güvenli çalışma koşullarına alınması, gerekli işletme manevralarının yapılması ve bakım sonrasında tesisin normal işletme durumuna döndürülmesi koordinasyon gerektirir.
YG işletme sorumluluğu bu nedenle doğrudan “trafo bakım hizmeti” anlamına gelmez. Bakım ve onarım gerektiren çalışmalar ayrıca planlanır.
YG İşletme Sorumluluğu Fiyatı Nasıl Belirlenir?
YG işletme sorumluluğu için bütün tesislerde geçerli tek bir sabit fiyat bulunmaz. Hizmet bedeli belirlenirken tesisin teknik yapısı ve hizmet kapsamı birlikte değerlendirilir.
Fiyatı etkileyebilecek başlıca unsurlar arasında:
- trafo merkezi tipi,
- tesisin kurulu gücü,
- trafo ve hücre yapısı,
- fider sayısı,
- varsa enerji nakil hattı,
- tesisin konumu,
- sorumluluk kapsamı
yer alabilir.
İşletme sorumluluğu için uygulanan asgari mühendislik hizmet bedelleri dönemsel olarak güncellendiğinden, teklifin güncel tarife ve tesisin gerçek teknik bilgileri üzerinden hazırlanması gerekir.
Serveran Enerji ile YG İşletme Sorumluluğu Hizmeti
Serveran Enerji, yüksek gerilim işletme sorumluluğu hizmeti sunmaktadır. Hizmet kapsamı belirlenirken öncelikle tesisin gerilim seviyesi, güç bilgileri, trafo ve YG ekipmanları ile mevcut işletme dokümanları değerlendirilir.
YG tesisinin mevcut işletme durumu, tek hat yapısı, işletme personeli, mevcut kayıtlar ve teknik ihtiyaçlar üzerinden çalışma kapsamı oluşturulur.
Periyodik tesis kontrolü, işletme ve manevra düzeninin takibi, teknik eksikliklerin raporlanması ve gerekli koordinasyon süreçleri tesisin özelliklerine göre planlanır.
Her yüksek gerilim tesisinin güç, ekipman ve işletme yapısı farklı olduğundan hizmet kapsamı standart bir paket yerine tesisin mevcut koşullarına göre belirlenmelidir.
YG İşletme Sorumluluğu İçin Teklif Alın
Fabrika, sanayi tesisi veya trafolu işletmeniz için YG işletme sorumluluğu hizmeti planlıyorsanız tesisin konumu, gerilim seviyesi, trafo gücü, hücre bilgileri, varsa enerji nakil hattı ve mevcut tek hat şeması ilk teknik değerlendirmeyi hızlandırır.
YG işletme sorumluluğu için teklif alın veya tesis bilgilerinizi paylaşmak için Serveran Enerji ile iletişime geçin.
Bilgilendirici içerikler: YG İşletme Sorumluluğu yazıları